Rechten van intellectuele eigendom staan bij de meeste ondernemers hoog in het vaandel. Toch betreft het hier een ingewikkeld rechtsgebied waar niet bijzonder veel over bekend is, en waar ook niet veel aandacht aan wordt geschonken in ondernemersbladen. Dat is jammer. In mijn praktijk ontvang ik dan ook regelmatig vragen met betrekking tot intellectuele eigendom. Één van die vragen zal ik in dit artikel bespreken
Vooral omdat deze vraag vaak speelt bij mensen die graag ondernemen en daarbij hun ideeën delen en bespreken met andere ondernemers. In dat bespreken schuilt natuurlijk een gevaar waar iedereen zich wel (een beetje) van bewust is: misschien gaat een ander er met je idee van door, en dan?
Op een idee rust, in tegenstelling tot wat sommigen verwachten, geen auteursrecht. Auteursrecht is een recht dat je automatisch verkrijgt wanneer je de maker bent van een voortbrengsel met een eigen, oorspronkelijk karakter. Het voortbrengsel moet dus twee kenmerken hebben: het moet waarneembaar zijn (zichtbaar, leesbaar of te horen) en het moet een bepaalde originaliteit bevatten.
Een gedachte, een theorie of een idee vallen hier niet onder. Wanneer je een idee schriftelijk uitwerkt, wordt dat schrijven wél auteursrechtelijk beschermt, maar we hebben het dan enkel over de woordelijke tekst. De achterliggende gedachte valt niet onder de bescherming van het auteursrecht. Wel geldt hierbij dat hoe concreter het idee uitgewerkt is, hoe groter de kans op bescherming is. Uitgangspunt is namelijk dat een idee onvoldoende gedetailleerd en bruikbaar is om als ‘werk’ of ‘voortbrengsel’ aangemerkt te worden.
Toch zijn er mogelijkheden om je idee een bepaalde bescherming te bieden voordat je het met derden deelt. Daarbij kan je denken aan het opstellen van een geheimhoudingsverklaring: voordat je je idee bespreekt, laat je je toehoorder een verklaring ondertekenen waarin absolute geheimhouding met betrekking tot je idee bevestigd wordt en waarin de toehoorder verklaart niets te zullen doen met hetgeen jij hem gaat vertellen. Indien de toehoorder toch aan de slag gaat met je idee, kan je hem aanspreken op contractbreuk.
Daarnaast kan je je idee registeren. Op die manier ontstaat er geen automatische bescherming maar het staat wél vast dat je een bepaald idee op een bepaald moment had, waardoor je bij een eventuele discussie kan bewijzen dat je de eerste was. Registratie kan bij het Benelux Bureau voor de Intellectuele Eigendom, de Belastingdienst of via de notaris. En voor het overige creatieve gedeelte van ondernemen geldt: belangrijke (of althans, vernieuwende) technische uitvindingen kunnen door middel van een octrooi beschermd worden. Merken en slogans kunnen gedeponeerd worden waardoor ook zij beschermd zijn.
Om de week schrijft mr. Tineke Rijnen van juridisch adviesbureau Avenir een blog voor de website van Vrouw & Passie. Tineke Rijnen is jurist en oprichtster van Avenir. Binnen Avenir houdt zij zich voornamelijk bezig met haar specialiteit: ondernemingsrecht en arbeidsrecht. Deze rechtsgebieden zullen dan ook veel aan bod komen in de blogs die zij zal schrijven. Daarnaast zullen de blogs aansluiten bij de bedrijfsfilosofie van Avenir: begrijpelijke taal en meteen toepasbaar.
Heb jij een vraag over de juridische kanten van het ondernemen, of over arbeidsrechtelijke zaken? Vragen kunnen gesteld worden via tineke.rijnen@aveniradvies.nl, onder vermelding van het onderwerp “Blog Vrouw en Passie”. Indien de vraag zich daarvoor leent, zal hij (anoniem) besproken worden in een volgende blog!
